She Who Remains

Taal als vorm en middel

Rene Karabash is dichter, playwright en screenwriter. Dit is haar debuut en wat voor een! Al vanaf de eerste bladzijde (waar hoofdletters en interpunctie zo goed als ontbreken) merk je dat ze heel goed weet hoe ze taal moet vormen en gebruiken als middel om een verhaal te vertellen. Voor sommige mensen zal deze schrijfstijl even inkomen zijn, maar als je er eenmaal inzit, zie je hoe krachtig het is. Ondanks dat het ‘maar’ 155 pagina’s zijn, raad ik je aan om de tijd te nemen voor dit boek. Ik heb vaak zinnen herlezen. Omdat ze mooi waren of omdat ik vermoedde dat het meer zei dan het op het eerste oog prijs gaf. 

Weinig woorden die veel zeggen

Dit is een van die boeken die je leest voor de schrijfstijl en toch is het verhaal datgene wat indruk maakt. Het boek opent met een gedicht waarin een vrouw zichzelf ophangt. Het verhaal begint met een kogel die zich nestelt in het hoofd van haar vader. Daarna vertelt Bakija hoe zij Matija werd. Dit verhaal vertelt ze aan een journalist en wordt af en toe afgewisseld met brieven van haar broer. Het verhaal begint donker en wordt almaar duisterder en toch ben je niet zwaar depressief wanneer je de laatste bladzijde gelezen hebt. En dit allemaal in slechts 155 bladzijden waarin zinnen en woorden regelmatig herhaald worden. Rene Karabash bezit de kunst om met weinig woorden ontzettend veel te zeggen.

Geen interpunctie maar witregels

Dit boek bevat weinig leestekens. Vaak maakt dat het lezen lastig, maar niet in dit boek. Karabash maakt stilistisch gebruik van witregels en dwingt je daarmee om haar woorden in haar ritme te lezen. Een langzamer ritme dan de meeste boeken. Dat zorgt ervoor dat haar woorden elkaar prachtig opvolgen en lezen als een gedicht dat een ingewikkeld verhaal vertelt. 

Kun je dit verhaal een mysterie noemen?

Dit boek valt in de categorie literaire fictie. Maar het is eigenlijk ook een soort mysterie. Haar vader wordt aan het begin doodgeschoten en haar broer is ervandoor gegaan. En al vormen de vele prachtige zinnen een waanzinnig literair werk; je wilt weten wat er gebeurd is. Waarom werd haar vader doodgeschoten? Waarom is haar broer ervandoor gegaan en zij niet? Is zij Batija of is hij Matija? 

Niet voor iedereen

Dit boek is niet voor iedereen. Het is een boek voor mensen die van taal houden en van de kunst van het verhalen vertellen. En voor de mensen die graag lezen over een mysterie dat elke bladzijde een beetje ingewikkelder wordt en aan het einde het verlossende antwoord geeft.